ભારતને મળ્યો નવો CDS! કોણ છે લેફ્ટનન્ટ જનરલ એનએસ રાજા સુબ્રમણ્ય?

ભારતીય સેનામાં એક મોટો બદલાવ થવા જઈ રહ્યો છે. દેશને મળવા જઈ રહ્યો છે નવો ચીફ ઓફ ડિફેન્સ સ્ટાફ એટલે કે નવો CDS. ભારત સરકારે લેફ્ટનન્ટ જનરલ એનએસ રાજા સુબ્રમણ્યને દેશના આગામી CDS તરીકે નિયુક્ત કર્યા છે. તેઓ હાલના CDS અનિલ ચૌહાણની જગ્યાએ આવશે, જેમનો કાર્યકાળ 30 મે 2026એ પૂર્ણ થઈ રહ્યો છે. પરંતુ સવાલ એ છે કે આખરે એનએસ રાજા સુબ્રમણ્ય કોણ છે? શા માટે તેમને દેશની ત્રણેય સેનાના સૌથી મહત્વપૂર્ણ પદ માટે પસંદ કરવામાં આવ્યા? અને ભારતમાં CDSની ભૂમિકા કેટલી શક્તિશાળી અને મહત્વપૂર્ણ હોય છે? આજના આ વીડિયોમાં આપણે આ તમામ સવાલોના જવાબ જાણીશું.નમસ્કાર, તમે જોઈ રહ્યા છો મિથ ન્યૂઝ અને હું છું તમારી સાથે કૃતિકા સૂર્યવંશી.

સૌથી પહેલા સમજીએ કે CDS એટલે ચીફ ઓફ ડિફેન્સ સ્ટાફ શું હોય છે? CDS ભારતીય સેના, નૌસેના અને વાયુસેના — આ ત્રણેય સેનાઓ વચ્ચે સંકલન બનાવનાર સૌથી મોટું સૈન્ય પદ છે. સરળ ભાષામાં કહીએ તો CDS દેશની સૈન્ય રણનીતિનો સૌથી મોટો કોઓર્ડિનેટર હોય છે. આ પદની રચના ભારત સરકારે વર્ષ 2020માં કરી હતી જેથી ત્રણેય સેનાઓ વધુ સારી રીતે સાથે મળીને કામ કરી શકે.

ભારતના પ્રથમ CDS બિપિન રાવત હતા, પરંતુ ડિસેમ્બર 2021માં હેલિકોપ્ટર દુર્ઘટનામાં તેમનું નિધન થયું હતું. ત્યારબાદ સપ્ટેમ્બર 2022માં અનિલ ચૌહાણને બીજા CDS તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા અને હવે ત્રીજા CDS તરીકે લેફ્ટનન્ટ જનરલ એનએસ રાજા સુબ્રમણ્ય આવવા જઈ રહ્યા છે.

લેફ્ટનન્ટ જનરલ એનએસ રાજા સુબ્રમણ્ય ભારતીય સેનાના અત્યંત અનુભવી અને સિનિયર અધિકારીઓમાં ગણાય છે. હાલમાં તેઓ નેશનલ સિક્યુરિટી કાઉન્સિલ સચિવાલયમાં સૈન્ય સલાહકાર તરીકે કાર્યરત છે. આ પહેલાં તેઓ ભારતીય સેનાના વાઈસ ચીફ એટલે કે ઉપપ્રમુખ પણ રહી ચૂક્યા છે. એટલે કે સેનાના ટોચના નેતૃત્વમાં તેમનો અનુભવ ખૂબ જ ઊંડો રહ્યો છે.માર્ચ 2023થી જૂન 2024 સુધી તેમણે મધ્ય કમાન્ડના જનરલ ઓફિસર કમાન્ડિંગ ઇન ચીફ તરીકે પણ જવાબદારી સંભાળી હતી. ભારતીય સેનામાં તેમને તેજસ્વી અને વ્યૂહાત્મક વિચારસરણી ધરાવતા અધિકારી તરીકે જોવામાં આવે છે.

જો તેમના સૈન્ય કારકિર્દીની વાત કરીએ તો આ સફર 40 વર્ષથી પણ વધુ લાંબી રહી છે. એનએસ રાજા સુબ્રમણ્યએ નેશનલ ડિફેન્સ એકેડેમી એટલે કે NDA અને ઇન્ડિયન મિલિટરી એકેડેમી એટલે કે IMAમાંથી તાલીમ લીધી હતી. 14 ડિસેમ્બર 1985ના રોજ તેમને ગઢવાલ રાઇફલ્સની આઠમી બટાલિયનમાં કમિશન મળ્યું હતું. એટલે કે તેઓ ગઢવાલ રાઇફલ્સ જેવી પ્રતિષ્ઠિત રેજિમેન્ટનો ભાગ રહ્યા છે.

તેમણે બ્રિટનના Joint Services Command and Staff College અને નવી દિલ્હીના National Defence Collegeમાં પણ અભ્યાસ કર્યો છે. એટલું જ નહીં, તેમના પાસે કિંગ્સ કોલેજ લંડનમાંથી Master of Artsની ડિગ્રી અને મદ્રાસ યુનિવર્સિટીમાંથી ડિફેન્સ સ્ટડીઝમાં MPhilની ડિગ્રી પણ છે. એટલે કે તેઓ માત્ર મેદાનના કમાન્ડર જ નહીં પરંતુ વ્યૂહરચના અને સૈન્ય અભ્યાસના ઊંડા જાણકાર પણ માનવામાં આવે છે.

હવે વાત કરીએ તેમના ઓપરેશનલ અનુભવની. પોતાના લાંબા સૈન્ય કારકિર્દીમાં તેમણે અનેક મહત્વપૂર્ણ ઓપરેશનોમાં ભૂમિકા ભજવી છે. આસામમાં ઉગ્રવાદ વિરોધી અભિયાન ઓપરેશન રાઇનો દરમિયાન તેમણે 16 ગઢવાલ રાઇફલ્સની કમાન સંભાળી હતી. ઉપરાંત જમ્મુ-કાશ્મીરમાં 168 ઇન્ફેન્ટ્રી બ્રિગેડની કમાન પણ તેમના હાથમાં રહી હતી.

તેમણે 17 માઉન્ટેન ડિવિઝન અને ભારતીય સેનાની સ્ટ્રાઈક ફોર્મેશન માનવામાં આવતી ટુ કોર્પ્સની કમાન પણ સંભાળી હતી. તેનો સીધો અર્થ એ છે કે તેમને ભારતની પશ્ચિમી અને ઉત્તરીય બંને સરહદોની ઊંડી સમજ છે. એટલે કે ચીન અને પાકિસ્તાન બંને મોરચા સાથે જોડાયેલી સૈન્ય પરિસ્થિતિઓનો તેમને વિશાળ અનુભવ છે.તેમની સેવાઓ બદલ ભારત સરકારે તેમને અનેક મોટા સૈન્ય સન્માનો પણ આપ્યા છે. તેમને PVSM એટલે કે પરમ વિશિષ્ટ સેવા પદક, AVSM એટલે કે અતિ વિશિષ્ટ સેવા પદક, સેના મેડલ અને વિશિષ્ટ સેવા મેડલથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા છે. આ સન્માનો ભારતીય સેનામાં અત્યંત પ્રતિષ્ઠિત માનવામાં આવે છે.

હવે સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે શું તેમની નિમણૂક માત્ર નિયમિત બદલાવ છે કે તેના પાછળ કોઈ મોટી વ્યૂહાત્મક વિચારસરણી પણ છે? હકીકતમાં ભારત હાલમાં બે મોટા સુરક્ષા મોરચાઓ પર સતત પડકારોનો સામનો કરી રહ્યું છે. એક તરફ ચીન સાથે LAC પર તણાવ છે અને બીજી તરફ પાકિસ્તાન સાથે જોડાયેલી સુરક્ષા ચિંતાઓ છે.એવા સમયમાં સરકાર એવા અધિકારીને CDS બનાવવા માંગતી હતી, જેને બંને સરહદોનો અનુભવ હોય અને જે ત્રણેય સેનાઓ વચ્ચે વધુ સારો તાલમેલ બનાવી શકે. નિષ્ણાતો માને છે કે એનએસ રાજા સુબ્રમણ્યનો અનુભવ જ તેમને આ પદ માટે મજબૂત ઉમેદવાર બનાવે છે.

તો કુલ મળીને ભારતને હવે એવો નવો CDS મળવા જઈ રહ્યો છે, જેના પાસે ચાર દાયકાનો સૈન્ય અનુભવ, વ્યૂહાત્મક સમજ અને અનેક મહત્વપૂર્ણ ઓપરેશનોની કમાન સંભાળવાનો રેકોર્ડ છે. હવે જોવાનું રહેશે કે આવતા સમયમાં લેફ્ટનન્ટ જનરલ એનએસ રાજા સુબ્રમણ્ય ભારતીય સેનાની સંયુક્ત વ્યૂહરચનાને કઈ દિશામાં લઈને જાય છે.તમે શું માનો છો? શું CDSનું પદ ભારતની સૈન્ય શક્તિને વધુ મજબૂત બનાવી રહ્યું છે? તમારી અભિપ્રાય કોમેન્ટમાં જરૂર જણાવો. વીડિયો પસંદ આવ્યો હોય તો વીડિયોને લાઈક, શેર અને ચેનલને સબ્સ્ક્રાઇબ જરૂર કરો.