આમિર ખાનના ભાણેજ અને બોલિવૂડ એક્ટર ઇમરાન ખાનની મુશ્કેલીઓ વધી ગઈ છે. મુંબઈમાં એક વિરોધ પ્રદર્શનમાં સામેલ થવું હવે તેમને ભારે પડી ગયું છે. ઇમરાન ખાનને 28 ઓક્ટોબર સુધીમાં ભારત છોડવાની નોટિસ આપવામાં આવી છે. પરંતુ સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે આખરે ઇમરાન ખાનને ભારત છોડવા માટે કેમ કહેવામાં આવ્યું? શું તેઓ ભારતીય નાગરિક નથી? અને શું તમને ખબર છે કે બોલિવૂડના એવા ઘણા મોટા કલાકારો છે જે ભારતમાં વર્ષોથી કામ કરી રહ્યા છે પરંતુ તેમની પાસે ભારતીય નાગરિકતા નથી. આ યાદીમાં અક્ષય કુમાર, દિલજીત દોસાંજ, આલિયા ભટ્ટ અને કેટરીના કૈફ જેવા મોટા નામો પણ સામેલ છે. જોકે આ તમામની નાગરિકતાની સ્થિતિ અને તેનાથી જોડાયેલા કેસ અલગ-અલગ છે.સૌથી પહેલા વાત કરીએ ઇમરાન ખાનના આખા વિવાદની. ઇમરાન ખાન બોલિવૂડ સુપરસ્ટાર આમિર ખાનની બહેન નુઝહતના પુત્ર છે. તેમનો જન્મ અમેરિકાના વિસ્કોન્સિનમાં થયો હતો
અને તેમની પાસે અમેરિકી નાગરિકતા છે. ઇમરાન ભારતમાં OCI (ઓવરસીઝ સિટીઝન ઓફ ઇન્ડિયા) કાર્ડના આધારે રહે છે અને કામ કરે છે. પરંતુ 10 ઓક્ટોબરે મુંબઈના ઓગસ્ટ ક્રાંતિ મેદાનમાં થયેલા એક વિરોધ પ્રદર્શનમાં સામેલ થયા પછી તેઓ વિવાદોમાં આવી ગયા છે. આ પ્રદર્શનમાં મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માંગ કરવામાં આવી રહી હતી.પોલીસે પ્રદર્શન દરમિયાન ઇમરાન ખાનને થોડા સમય માટે કસ્ટડીમાં પણ લીધા હતા. આ પછી ભાજપ નેતા કિરિટ સોમૈયાએ ઇમરાનના પ્રદર્શનમાં સામેલ થવા પર સવાલો ઉઠાવ્યા અને કાર્યવાહીની માંગ કરી. મામલાની તપાસ બાદ ઇમરાન ખાનને 28 ઓક્ટોબર સુધીમાં દેશ છોડવાની નોટિસ આપવામાં આવી. અધિકારીઓનો આરોપ છે કે વિદેશી નાગરિક હોવા છતાં રાજકીય પ્રદર્શનમાં ભાગ લઈને તેમણે ઇમિગ્રેશન સંબંધિત નિયમોનું ઉલ્લંઘન કર્યું છે. જોકે કોઈ પ્રદર્શનમાં સામેલ થવા બદલ વિદેશી નાગરિક સામે કઈ પરિસ્થિતિમાં આવી કાર્યવાહી કરી શકાય, તે કાનૂની સવાલ પણ ઉઠી રહ્યો છે. અહેવાલો મુજબ ઇમરાન આ નોટિસને અદાલતમાં પડકારવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે.પરંતુ ઇમરાન ખાન એવા પ્રથમ અભિનેતા નથી કે જેમની નાગરિકતા કે વિઝાને લઈને વિવાદ થયો હોય.
વર્ષ 2023માં કન્નડ અભિનેતા ચેતન કુમાર અહિંસા સાથે પણ કંઈક આવું જ થયું હતું. ચેતન કુમાર અમેરિકી નાગરિક છે અને ભારતમાં OCI કાર્ડની મદદથી રહી રહ્યા હતા. સોશિયલ મીડિયા પર તેમના કેટલાક નિવેદનોને લઈને વિવાદ થયો અને કેન્દ્ર સરકારે તેમનું OCI કાર્ડ રદ કરવાનો આદેશ આપ્યો. જોકે ચેતન કુમારે આ નિર્ણયને અદાલતમાં પડકાર્યો અને કર્ણાટક હાઈકોર્ટે એપ્રિલ 2023માં કાર્ડ રદ કરવાના આદેશ પર વચગાળાનો સ્ટે આપ્યો હતો.હવે વાત કરીએ બાંગ્લાદેશી અભિનેતા ફિરદોસ અહમદની. વર્ષ 2019ની લોકસભા ચૂંટણી દરમિયાન ફિરદોસ પશ્ચિમ બંગાળમાં તૃણમૂલ કોંગ્રેસના ઉમેદવારનો પ્રચાર કરતા જોવા મળ્યા હતા. પરંતુ ફિરદોસ ભારતીય નાગરિક નહોતા. તેઓ બિઝનેસ વિઝા પર ભારત આવ્યા હતા. આ મામલે ફરિયાદ થયા બાદ ગૃહ મંત્રાલયે તેમના વિઝા રદ કરી દીધા અને તેમને ભારત છોડવાનો આદેશ આપ્યો. ત્યારબાદ ફિરદોસ બાંગ્લાદેશ પાછા ફરી ગયા અને પોતાની ભૂલ માટે માફી પણ માંગી.આ જ રીતે બાંગ્લાદેશી અભિનેતા ગાઝી અબ્દુલ નૂર પણ વર્ષ 2019માં પશ્ચિમ બંગાળમાં એક રાજકીય રેલીમાં સામેલ થવાને કારણે વિવાદોમાં આવ્યા હતા. તપાસમાં સામે આવ્યું કે તેમના વિઝા પહેલાથી જ પૂરા થઈ ગયા હતા. આ પછી કેન્દ્ર સરકારે તેમને ભારત છોડવાની નોટિસ ફટકારી હતી.હવે વાત કરીએ બોલિવૂડના એ મોટા કલાકારોની જેમના નાગરિકત્વ વિશે લાંબા સમયથી ચર્ચા રહી છે.
સૌથી પહેલા અક્ષય કુમાર. અક્ષય કુમારનો જન્મ ભારતમાં થયો હતો પરંતુ તેમની પાસે ઘણા વર્ષો સુધી કેનેડાની નાગરિકતા રહી. આ જ કારણે ઘણી વાર તેમની દેશભક્તિવાળી ફિલ્મો અને ભારતીય નાગરિકતાને લઈને સવાલો ઉઠાવવામાં આવ્યા. અક્ષયે જણાવ્યું હતું કે કરિયરના મુશ્કેલ તબક્કામાં તેમણે કેનેડાની નાગરિકતા લીધી હતી. જોકે પાછળથી તેમની ફિલ્મી કરિયર ભારતમાં સફળ રહી. આખરે 15 ઓગસ્ટ 2023ના રોજ અક્ષય કુમારે ભારતીય નાગરિકતા મળવાની માહિતી આપી. આ સાથે જ તેમણે કેનેડિયન નાગરિકતા છોડી દીધી.હવે વાત કરીએ મશહૂર પંજાબી સિંગર અને અભિનેતા દિલજીત દોસાંજની. દિલજીતની નાગરિકતાને લઈને પણ ઘણી ચર્ચા થઈ છે. વર્ષ 2026ના મીડિયા અહેવાલોમાં દાવો કરવામાં આવ્યો કે તેમણે 2022માં અમેરિકી નાગરિકતા મેળવી લીધી હતી. જોકે દિલજીતે જાહેર રીતે આ દાવાની સ્પષ્ટ પુષ્ટિ કે ખંડન કર્યું નથી. ભારતમાં બેવડી નાગરિકતાની મંજૂરી નથી. એટલે કે જો કોઈ ભારતીય નાગરિક પોતાની મરજીથી કોઈ બીજા દેશની નાગરિકતા લે છે, તો તેની ભારતીય નાગરિકતા સમાપ્ત થઈ જાય છે.હવે આવીએ મશહૂર સિંગર અદનાન સામી પર. અદનાન સામીનો જન્મ લંડનમાં થયો હતો અને પહેલા તેમની પાસે પાકિસ્તાની નાગરિકતા હતી. તે
ઓ વર્ષ 2001માં ભારત આવ્યા અને અહીં રહીને સંગીતના ક્ષેત્રમાં પોતાની કરિયર આગળ વધારી. આ પછી તેમણે ભારતીય નાગરિકતા માટે અરજી કરી અને 1 જાન્યુઆરી 2016ના રોજ તેમને ભારતની નાગરિકતા મળી ગઈ.પરંતુ માત્ર આ જ કલાકારો નથી. આલિયા ભટ્ટ અને કેટરીના કૈફની નાગરિકતા પણ લોકો વચ્ચે ચર્ચાનો વિષય રહી છે. આલિયા ભટ્ટ બ્રિટિશ નાગરિકતા ધરાવે છે. જ્યારે કેટરીના કૈફ પણ બ્રિટિશ નાગરિક છે. હવે સવાલ એ ઉઠે છે કે જ્યારે આલિયાના લગ્ન રણબીર કપૂર સાથે અને કેટરીનાના લગ્ન વિક્કી કૌશલ સાથે થઈ ચૂક્યા છે, તો શું તેમને આપમેળે ભારતીય નાગરિકતા મળી ગઈ? તેનો જવાબ છે – ના. કોઈ ભારતીય નાગરિક સાથે લગ્ન કરવાથી વિદેશી વ્યક્તિને આપમેળે ભારતની નાગરિકતા નથી મળતી, તેના માટે નક્કી કરેલી કાનૂની શરતો પૂરી કરીને અરજી કરવી પડે છે.હવે અહીં એક બીજો સવાલ છે કે આખરે વિદેશી નાગરિક બોલિવૂડમાં કામ કેવી રીતે કરી શકે છે? તેનો જવાબ છે OCI કાર્ડ અને અન્ય લાગુ થતી વિઝા સુવિધાઓ. OCI એટલે કે ઓવરસીઝ…