અમેરિકાએ ફરી એકવાર ભારત સહિત અનેક દેશો સામે મોટું પગલું ભર્યું છે. આ વખતે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારત સહિત કુલ 16 દેશો સામે નવી વેપાર તપાસની જાહેરાત કરી છે. આ પગલાનો હેતુ ટ્રમ્પની પારસ્પરિક ટેરિફ નીતિને બદલવાનો હોવાનું માનવામાં આવે છે, જેને ગયા મહિને યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટે ગેરકાયદેસર જાહેર કરી હતી. તપાસની જાહેરાત કરતા,
યુએસ વેપાર પ્રતિનિધિ જેમ્સન ગ્રીરે જણાવ્યું હતું કે તપાસ 1974 ના વેપાર કાયદાની કલમ 301 હેઠળ હાથ ધરવામાં આવશે. આ કાયદો અમેરિકાને એવા દેશ સામે કાર્યવાહી કરવાનો અધિકાર આપે છે જેની વેપાર નીતિઓ યુએસ હિતોની વિરુદ્ધ માનવામાં આવે છે. આ તપાસના ક્ષેત્રમાં માત્ર ભારત જ નહીં પરંતુ વિશ્વભરના ઘણા મુખ્ય વેપાર ભાગીદારોનો પણ સમાવેશ થાય છે. આ યાદીમાં સામેલ 16 દેશોમાં ભારત, ચીન, મેક્સિકો, યુરોપિયન યુનિયન, જાપાન, તાઇવાન, વિયેતનામ, દક્ષિણ કોરિયા, સિંગાપોર, સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ, નોર્વે, ઇન્ડોનેશિયા, મલેશિયા, કંબોડિયા, બાંગ્લાદેશ અને થાઇલેન્ડનો સમાવેશ થાય છે. યુએસ વેપાર પ્રતિનિધિએ સંકેત આપ્યો કે યાદી અહીં સમાપ્ત થતી નથી.
તેમના મતે, ભવિષ્યમાં આ પ્રક્રિયામાં વધુ દેશોનો સમાવેશ થઈ શકે છે. સારું, તમને જણાવી દઈએ કે આ પ્રક્રિયા હેઠળ, યુએસ ટ્રેડ રિપ્રેઝન્ટેટિવનું કાર્યાલય પહેલા લેખિત ટિપ્પણીઓ માંગશે અને પછી આ મુદ્દા પર ઔપચારિક સુનાવણી કરશે. તપાસમાં સામેલ દેશો સાથે ચર્ચા કરવામાં આવશે. આ પછી, યુએસ તેનો તપાસ અહેવાલ અને વિશ્લેષણ તૈયાર કરશે અને જો જરૂરી હોય તો, બદલો લેવાની કાર્યવાહીનો પ્રસ્તાવ મૂકશે. ગિયરના મતે, બદલો લેવાની કાર્યવાહી ઘણા સ્વરૂપો લઈ શકે છે. આમાં નવા ટેરિફ લાદવા, સેવાઓ પર વધારાની ડ્યુટી અથવા અન્ય વેપાર પ્રતિબંધોનો સમાવેશ થઈ શકે છે. આ વિકાસ એવા સમયે થયો છે જ્યારે
ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ વચ્ચે તાજેતરમાં વેપાર કરારની જાહેરાત કરવામાં આવી ત્યારે આ વાત પ્રકાશમાં આવી. ફેબ્રુઆરીના કરાર હેઠળ, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં ભારતીય નિકાસ પર 18% ટેરિફ લાદવામાં આવ્યો હતો, જે અગાઉ લાદવામાં આવેલા આશરે 50% ટેરિફ કરતા નોંધપાત્ર રીતે ઓછો હતો. જોકે, આ કરારના થોડા દિવસો પછી, યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટે એક ચુકાદો આપ્યો. કોર્ટે, 63% બહુમતીથી, ઠરાવ્યું કે યુએસ રાષ્ટ્રપતિ પાસે આંતરરાષ્ટ્રીય કટોકટી આર્થિક શક્તિ અધિનિયમ હેઠળ
આવા ટેરિફ લાદવાનો અધિકાર નથી. સુપ્રીમ કોર્ટના આ નિર્ણયના થોડા કલાકોમાં, ટ્રમ્પે એક નવું પગલું ભર્યું અને વિશ્વભરમાં 10% વૈશ્વિક ટેરિફની જાહેરાત કરી. વધુમાં, 16 દેશો સામે શરૂ કરાયેલી નવી તપાસ, જે ફક્ત 24 કલાકમાં વિસ્તૃત કરવામાં આવી હતી, તે સૂચવે છે કે યુએસ ભવિષ્યમાં તેની વેપાર નીતિઓને વધુ કડક બનાવી શકે છે. આનાથી ભારત સહિત ઘણા દેશો સાથે યુએસ વેપાર સંબંધોમાં નવા તણાવની અપેક્ષા છે.
