અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જાહેરાત કરી છે કે ઈરાન પરના હુમલા બે અઠવાડિયા માટે બંધ કરવામાં આવશે. આનો અર્થ એ થયો કે યુદ્ધવિરામની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. હવે, યુદ્ધવિરામ વચ્ચે, ઈરાન અમેરિકા સમક્ષ મૂકેલી 10 શરતોની ચર્ચા કરી રહ્યું છે. આ 10 શરતો શું છે? ચાલો તેમને મુદ્દાઓમાં વિભાજીત કરીએ.
પહેલો મુદ્દો અહિંસા પ્રત્યે પ્રતિબદ્ધતાનો છે, એટલે કે અમેરિકા ઈરાન પર હુમલો નહીં કરે. આ ઈરાનની પહેલી શરત છે. આગળની શરત એ છે કે ઈરાન હોર્મુઝ રાજ્ય પર નિયંત્રણ જાળવી રાખશે. હું તમને યાદ અપાવી દઉં કે આ યુદ્ધમાં હોર્મુઝ રાજ્ય એક મુખ્ય મુદ્દો રહ્યો છે. તે એક મુખ્ય કેન્દ્ર રહ્યું છે. કારણ કે અમેરિકા સતત ઈરાન પર હોર્મુઝ રાજ્ય ખોલવા માટે દબાણ કરી રહ્યું હતું. જ્યારે ઈરાને કહ્યું હતું કે તે દુશ્મન દેશો માટે હોર્મુઝ ખોલશે નહીં. તો, બીજી શરતમાં હોર્મુઝ રાજ્યનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. ઈરાને કહ્યું છે કે ઈરાને તેના પર નિયંત્રણ જાળવી રાખવું જોઈએ
આગળની શરત યુરેનિયમ સંવર્ધનની સ્વીકૃતિ છે, જેનો અર્થ એ છે કે ઈરાનનું યુરેનિયમ ઉત્પાદન ચાલુ રહેશે. તેમાં કોઈ દખલગીરી થશે નહીં. ચોથો મુદ્દો એ છે કે તમામ પ્રાથમિક પ્રતિબંધો હટાવવા જોઈએ, જેનો અર્થ એ છે કે ઈરાન પર લાદવામાં આવેલા પ્રતિબંધો હટાવવા જોઈએ. પાંચમી શરત પણ લગભગ સમાન છે, ગૌણ પ્રતિબંધો પણ હટાવવા જોઈએ. આગળની શરત એ હતી કે યુએન સુરક્ષા પરિષદના તમામ પ્રસ્તાવો રદ કરવા જોઈએ. આગળનો મુદ્દો એ હતો કે આંતરરાષ્ટ્રીય પરમાણુ ઊર્જા એજન્સીના બોર્ડ ઓફ ગવર્નર્સના તમામ પ્રસ્તાવો પણ રદ કરવા જોઈએ.
આગળનો મુદ્દો એ છે કે અમેરિકાએ યુદ્ધમાં થયેલા તમામ ખર્ચ માટે ઈરાનને વળતર આપવું જોઈએ. આનો અર્થ એ છે કે અમેરિકાએ ઈરાન દ્વારા કરવામાં આવેલ સંપૂર્ણ ખર્ચ ઉઠાવવો જોઈએ. આ ઈરાનની શરત છે. આગળની શરત એ છે કે અમેરિકન દળોને ઈરાની પ્રદેશમાંથી દૂર કરવામાં આવે. આનો અર્થ એ છે કે ત્યાં હાજર અમેરિકન દળોને ઈરાનમાંથી દૂર કરવામાં આવે. છેલ્લી શરત એ છે કે લેબનોનમાં હિઝબુલ્લાહ પરના હુમલાઓ પણ બંધ કરવામાં આવે. તમને જણાવી દઈએ કે અમેરિકા ઈરાન સાથે હિઝબુલ્લાહ પર હુમલો કરી રહ્યું હતું, તેને પણ નિશાન બનાવી રહ્યું હતું.
તો, તેની શરતમાં, ઈરાને કહ્યું છે કે હિઝબુલ્લાહ પરના હુમલાઓ પણ બંધ કરવા જોઈએ. આ 10 શરતો છે. આ 10 મુદ્દા છે જે ઈરાને અમેરિકા સમક્ષ રજૂ કર્યા છે. હવે પ્રશ્ન એ છે કે: ઈરાને શરતો મૂકી છે, પરંતુ શું અમેરિકાએ તે સ્વીકારી છે? ઈરાનના વિદેશ પ્રધાન સૈયદ અબ્બાસ અરખશીએ એક નોંધમાં દાવો કર્યો છે કે અમેરિકાએ તેમની શરતો સ્વીકારી લીધી છે. આ નોંધ સામે આવી છે. હવે ટ્રમ્પે તે નોંધ તેમના સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ પર શેર કરી છે. પરંતુ ટ્રમ્પે 10 શરતો વિશે કંઈ લખ્યું નથી. તેમણે ફક્ત નોંધ શેર કરી છે. પણ તે એક કુલી છે. અલ જઝીરાનો એક અહેવાલ પણ
અલ જઝીરાના અહેવાલ મુજબ, ટ્રમ્પે કહ્યું કે તેમણે જરૂરી પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો છે. છતાં, તે પૂરતું નથી. તેમણે એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભર્યું છે. ચાલો જોઈએ શું થાય છે. તમારી માહિતી માટે, બંને દેશો વચ્ચે 10 એપ્રિલે પાકિસ્તાનમાં વાતચીત થવાની ધારણા છે. આ દાવો પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફે પોતે કર્યો હતો. શાહબાઝે લખ્યું, “મને એ જાહેરાત કરતા આનંદ થાય છે કે ઈરાન, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને લેબનોન જેવા અન્ય દેશો યુદ્ધવિરામ માટે સંમત થયા છે.”હું બંને દેશોને ૧૦ એપ્રિલે ઇસ્લામાબાદમાં વાટાઘાટો કરવા આમંત્રણ આપું છું. બંને પક્ષોએ સમજદારીપૂર્વક કામ કર્યું છે. અમને આશા છે કે ઇસ્લામાબાદમાં વાટાઘાટો સફળ થશે. આગામી દિવસોમાં અમને સારા સમાચારની અપેક્ષા છે. ૧૦ તારીખે વાટાઘાટો થશે.પાકિસ્તાને આ વાતની પુષ્ટિ કરી છે. આ બેઠકમાં ઈરાનની 10 શરતો પર પણ ચર્ચા થવાની અપેક્ષા છે. વધુ અપડેટ્સ આગામી સમયમાં આપવામાં આવશે.