ઇઝરાયલ-ઈરાન યુદ્ધ દરમિયાન સૌથી વધુ ચર્ચાસ્પદ વિસ્તાર હોર્મોઝ સ્ટ્રેટ છે. જ્યારે હોર્મોઝ સ્ટ્રેટ ઘણીવાર ફક્ત બંદરો વચ્ચે વિમાનો માટે મુસાફરી કરવાના પ્રવેશદ્વાર તરીકે ચર્ચામાં આવે છે, ત્યારે હોર્મોઝમાંથી પસાર થતી બીજી એક વસ્તુ છે, અને જો તેને કાપી નાખવામાં આવે તો તે વિશ્વને ડિજિટલ સ્થિરતામાં લાવી શકે છે. આ પાતળી ફાઇબર-ઓપ્ટિક લાઇનો છે, જે 200 ફૂટ પાણીની અંદર નાખવામાં આવે છે. આ અદ્રશ્ય દોરા છે જેના પર સમગ્ર વિશ્વનું ઇન્ટરનેટ ટકે છે.
દરેક સેકન્ડ, દરેક સેકન્ડ ડેટા, વિડિઓ કોલથી લઈને બેંક વ્યવહારો સુધી, આ કેબલ દ્વારા મુસાફરી કરે છે. પરંતુ હવે, આ જ જીવનરેખા જોખમમાં છે. યુએસ અને ઇઝરાયલને સંડોવતા યુદ્ધના ત્રીજા અઠવાડિયામાં, ઇરાને હોર્મોઝ સ્ટ્રેટને અવરોધિત કરી દીધો છે. આ પગલાથી માત્ર તેલ પુરવઠો જ નહીં પરંતુ વૈશ્વિક ડિજિટલ નેટવર્ક પર પણ પ્રશ્નો ઉભા થયા છે. પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર છે કારણ કે ઘણા મહત્વપૂર્ણ અંડરસી ઇન્ટરનેટ કેબલ આ માર્ગમાંથી પસાર થાય છે. ઇરાને સમુદ્રમાં લેન્ડમાઇન બિછાવી દીધી છે, જેનાથી જહાજોનો ટ્રાફિક અટકી ગયો છે અને સમારકામ કરતા જહાજોને પણ પ્રવેશતા અટકાવી દીધા છે.
આનાથી એવી આશંકા વ્યક્ત થઈ છે કે આ કેબલ્સને નુકસાન પહોંચાડવાથી અથવા ઇરાદાપૂર્વક કાપવાથી વૈશ્વિક ઇન્ટરનેટ ગતિ અને કનેક્ટિવિટી પર નોંધપાત્ર અસર પડી શકે છે. ભારત પણ તેમાંથી બાકાત રહેશે નહીં. લાલ સમુદ્ર અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ડિજિટલ પ્રવેશદ્વારોમાં ગણવામાં આવે છે. અહીં 20 થી વધુ સબમરીન કેબલ નાખવામાં આવ્યા છે, જે યુરોપ, એશિયા અને આફ્રિકાને જોડે છે. આ કેબલ, જેમાં AE1 કોન ગલ્ફ બ્રિજ ઇન્ટરનેશનલ અને ટાટા TGN ગલ્ફનો સમાવેશ થાય છે, તે ભારતના આંતરરાષ્ટ્રીય ઇન્ટરનેટ કનેક્ટિવિટીને સીધો ટેકો આપે છે. યુદ્ધની પરિસ્થિતિએ આ દિવસોમાં આ રૂટ્સને અત્યંત સંવેદનશીલ બનાવી દીધા છે.
હોર્મુઝમાં ઈરાનના લેન્ડમાઈન અને લાલ સમુદ્રમાં બળવાખોરોના હુમલાઓએ સમગ્ર પ્રદેશને ખતરનાક બનાવી દીધો છે. જહાજો અને વીમા કંપનીઓએ નેવિગેશન અટકાવી દીધું છે. આનો અર્થ એ છે કે કેબલ્સને થયેલા કોઈપણ નુકસાનનું સમારકામ અત્યંત મુશ્કેલ બનશે. આ પહેલા પણ બન્યું છે. 2004 માં, હુમલાઓએ લાલ સમુદ્રમાં ઘણા કેબલ્સને નુકસાન પહોંચાડ્યું હતું. તે સમયે એશિયા અને આફ્રિકાના ઘણા ભાગોમાં ઇન્ટરનેટની ગતિ ઘટી ગઈ હતી. સમારકામમાં મહિનાઓ લાગ્યા.
હવે, જો હોર્મુઝ અને લાલ સમુદ્ર બંને એક સાથે પ્રભાવિત થાય છે, તો તે વૈશ્વિક ડિજિટલ કટોકટી બની શકે છે. ભારતના ઘણા આંતરરાષ્ટ્રીય ઇન્ટરનેટ કેબલ પર્સિયન ગલ્ફમાંથી પસાર થાય છે. જો આ કેબલ પ્રભાવિત થાય છે, તો ઇન્ટરનેટની ગતિ ઘટી શકે છે. આંતરરાષ્ટ્રીય કોલ્સ, ક્લાઉડ સેવાઓ, ઓનલાઈન બેંકિંગ અને AI-આધારિત સેવાઓ ખાસ કરીને પ્રભાવિત થઈ શકે છે.
